10/10/2011

Nieuw Vlaams decreet voor lokale verkiezingen

Met het decreet van 8 juli 2011 beschikt het Vlaamse gewest over een eigen kiesdecreet voor de verkiezingen van de gemeenteraden, de provincieraden en (enkel in Antwerpen) de districtsraden.

Vlaanderen is sinds 1 januari 2002 bevoegd voor de organisatie van de lokale verkiezingen. Naar aanleiding van de verkiezingen van 2006 voerde de Vlaamse decreetgever al enkele wijzigingen door aan de kieswetgeving. Nu worden (bijna) alle bepalingen in één enkel decreet gebundeld.

De procedure voor, tijdens en na de verkiezingsdag wordt in het nieuwe decreet gestroomlijnd. De provincieraden worden verkleind; vanaf 2012 zullen er 60 provincieraadsleden minder zijn. De kiesdistricten waaruit de provincieraden worden samengesteld worden hertekend en vergroot. Dit laatste moest gebeuren nadat het Grondwettelijk Hof in 2007 oordeelde dat het principe van de evenredige vertegenwoordiging werd geschonden omdat bepaalde districten zo klein waren dat er slechts enkele zetels te verdelen waren. Dit benadeelt kleinere partijen.

Wat vooral opvalt is wat de decreetgever niet heeft willen veranderen. Er blijven verschillende systemen voor de zetelverdeling gelden: het systeem Imperiali voor de gemeenteraden en het systeem D’Hondt voor de provincie- en districtsraden. De lijststem blijft een invloed hebben bij het bepalen van de effectieve verkozenen en de volorde van de plaatsvervangers. De opkomstplicht blijft behouden. Er wordt geen rechtstreekse verkiezingen van de burgemeester ingevoerd; amendementen om deze alsnog in te voeren werden weggestemd. Het decreet voert evenmin maatregelen door uit het witboek Interne Staatshervorming van de Vlaamse regering, zoals de versterking van de gemeenteraad of de nauwere samenwerking tussen de gemeente en het OCMW.

Zie over het nieuwe kiesdecreet ook: J. RIEMSLAGH, "Nieuws Vlaams decreet voor lokale verkiezingen", Juristenkrant afl. 233, 4-5.
Meer tags?